بهبود جوانه زنی، بنیه گیاهچه و عملکرد دو گونه بومادران در اثر پیش تیمارهای فیزیکی بذر

نوع مقاله: علمی پژوهشی

نویسنده

دانشیار، گروه زراعت، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

چکیده

به منظور مطالعه تأثیر پیش تیمارهای فیزیکی بذر بر سبز شدن، رشد و عملکرد بومادران معمولی (Achillea santolina) و بومادران هزار برگ (A. millefolium) دو آزمایش در قالب طرح کاملاً تصادفی در آزمایشگاه و گلخانه و طرح پایه بلوک های کامل تصادفی در مزرعه در سه تکرار در سال 1393 در دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز انجام شدند. تیمارها شامل امواج اولتراسونیک، لیزر، میدان مغناطیسی، اشعه­های گاما و بتا به مدت زمان­های 5، 10 و 15 دقیقه به همراه شاهد بودند. با افزایش مدت زمان تیمار با اولتراسونیک وقوع جوانه­زنی در بومادران به تاخیر افتاد. تیمار بذور با امواج اولتراسونیک به مدت­های 5 و 10 دقیقه و لیزر به مدت 5 دقیقه منجر به تولید گیاهچه­هایی با بنیه قوی­تر گردید. احتمال می رود که این امر ناشی از نقش تابش امواج در افزایش سرعت انتقال هورمون­های دخیل در جوانه­زنی در بذر باشد. در بومادران هزار برگفقط 65 درصد بذرها به دنبال هیدروپرایمینگ جوانه زدند. بذور این گونه از بومادران که در معرض میدان مغناطیسی و اشعه­های گاما و بتا قرار گرفتند گیاهچه­های ضعیفی تولید کردند. درصد اسانس در بوته­های حاصل از بذور بومادران تحت تیمار اشعه اولتراسونیک، بالا بود. در هر دو گونه، بذور تحت تیمار اشعه­های اولتراسونیک و لیزر از بالاترین عملکرد اسانس برخوردار بودند. در هر دو گونه ﻧﻘﺶ شاخص بنیه بذر و تعداد شاخه­های جانبی در بیان عملکرد به­ترتیب ﺑﻴﺶ از 90/1 و 85/1 ﺑﺮاﺑـﺮ ﻧﻘـﺶ درصد جوانه­زنی نهایی بود. با قرار دادن بذور در معرض امواج اولتراسونیک و اشعه لیزر ضمن دست­یابی به گیاهچه­های قوی، می­توان محصولی با عملکرد اسانس بالا تولید کرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Improvement of Seed Germination, Seedling Vigor and Yield of Achillea santolina and A. millefolium by Physical Priming Techniques

نویسنده [English]

  • Bahram Mirshekari
Associate Professor, Department of Agronomy, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran
چکیده [English]

To study the effect of physical primings on growth and yield of Achillea santolina and A. millefolium two experiments were conducted in Islamic Azad University of Tabriz, Iran, with three replications during 2014. Treatments were ultrasonication, laser, magnetic field, gamma and beta radiations for 5, 10 and 15 min. along with a control. By increasing ultrasonic exposure time of Achillea santolina seed its germination was delayed. Seeds treated with ultrasonic wave for 5-10 min. and laser for 5 min. produced seedlings with higher vigors. Seeds of A. millefolium hydroprimed germinated only by 65%. Also, seeds of plants treated by magnetic field, gamma and beta radiations produced weaker seedlings. Achillea santolina plants treated by ultrasonic waves produced higher essence percentage. Essence yields of seeds of both species expesed to ultrasonic wave and laser were higher than the other ones. The effects of seedling vigor index and number of secondary branches on yield of both species were 1.90 and 1.85 times greater than that of final germination percentage. Ultrasonication and laser treatment of Achillea seeds resulted in both strong seedlings and higher essence yields.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Essence
  • ultrasonic waves
  • seed vigor
  • Achillea
  • · Abdul–Baki, A.A., and J.D. Anderson. 1973. Vigor determination in soybean by multiple criteria.  Crop Science. 13: 630-633.
  • · Afzal, I., S.M.A. Basras, N. Ahmad, and M. Farooq. 2005. Optimization of hormonal priming techniques for evaluation of salinity stress in wheat (Triticum aestivum). Caderno de Pesquisa Serie Biologia. 17 (1): 95-109.
  • · Aladjadjiyan, A., and T. Ylieva. 2003. Influence of stationary magnetic field on the early stages of the development of tobacco seeds (Nicotiana tabacum L.). Journal of Central European Agriculture. 4: 131-135.
  • · Ashraf, M.R., and M. Foolad. 2005. Pre-sowing seed treatment a shutgun approach to improve germination, plant growth and crop yield of barley (Hordeum vulgare) under saline and non-saline conditions. Advances in Agronomy. 88: 217-223.
  • · Atak, C., O. Emiroglu, S. Alikamanoglu, and A. Rzakoulieva. 2003. Stimulation of regeneration by magnetic field in soybean (Glycine max L. Merrill) tissue cultures. Journal of Cell and Molecular Biology. 2: 113-119.
  • · Baser kouchebagh, S., F. Farahvash, B. Mirshekari, F. Rahimzadeh Khoei, and H. Kazemi arbat. 2015. The effects of physical primings of seeds on agronomical characteristics and alkaloid content of datura (Datura stramonium L.). Journal of Crop Ecophysiology. 34(2): 293-306.
  • · Boqumila, B., and D. Bert. 2005. Effects of priming methods on germination of Calendula officinalis. Floriculture. 18: 96-100.
  • · Chen, Y.P., L. Li., and F.M. Wang. 2002. The effects of He-Ne laser and KT treatment on the seeds germination and growth of wheat. Acta Laser Biology Sinica. 6: 412 416.
  • · Emiroglu, O., and S. Alikamanoglu. 2006. Seed physiology of barley (Hordeum vulgare) under pre-sowing physical treatments as an effective method for plant growth improvement. Advances in Agronomy. 79: 154-158.
  • · Farahvash, F., H. Porfeaizi, M.A. Madadi Saray, and P. Azarfam. 2007. Effect of gamma irradiation on wheat physiological traits. Journal of Agricultural Science. 1(3): 38-50. (In Persian).
  • · Feghe Nabi, F., and M. Tajbakhsh. 2007. Effect of different seed treatments on yield and yield components of rape seed. Thesis in Agronomy. University of Urmia, Iran. PP: 129. (In Persian).
  • · Gupta, S., and P. Hunsigi. 2006. Effects of ultrasonic waves on growth relative parameters of medicinal plants. Indian Journal of Agronomy. 18(1): 96-100.
  • · Hejazi, A.Z., and N. Hamideddin. 2010. The effect of gamma irradiation on enhancement of growth and seed yield of okra (Abelmoschus esculentus L.) and associated molecular changes. Journal of Horticulture. 2(3): 38-51. (In Persian).
  • · Iannotti, M. 2012. Achillea: Growing yarrow in the perennial garden. http://gardening.about.com/od/plantprofile1/p/Achillea.htm.
  • · Mahboub, Z., and P.S. Riaz. 2012. Application of ultrasonic waves as a priming technique for improvement of germination and growth of some medicinal plants under semi arid regions. Indian Journal of Agronomy. 42(3): 40-46.
  • · Majd, A., S. Farzpour Majiani, and D. Deranian. 2010. Study effect of magnetic field on seed germination of mungbean. Journal of Plant Science Research. 18(2): 25-34.
  • · Mishra, B., and B. Shahrokh. 2006. Identification of Achillea species. Indian Journal of Medicinal Plants. 15: 43-48.
  • · Omidbeigi, R. 2008. Production and processing of medicinal plants. Vol. 3, Astan-e- Ghods Razavi Publ., 400p. (In Persian).
  • · Vasilevski, G. 2003. Perspectives of the application of biophysical methods in sustainable agriculture. Bulgarian Journal of Plant physiology. Special Issue: 179-186.
  • · Vasilevski, G., and D. Boshev. 1995. The use of laser light as a possibility for production of healthy food. Proc. Int. Eco-Conference, Skopje, 21-25 May, Macedonia.
  • · Yaldagard, M., and S.A. Mortazavi. 2008. Application of ultrasonic waves as a priming technique for the germination of barley seed. Journal of Institute Brew. 114 (1): 14-21.
  • · Zeynal Zadeh Tabrizi, H., and M. Gaffari. 2009. Regression analysis of seed and oil yield of single cross sunflower hybrids. Research Journal of Agronomy Science. 6: 41-54. (In Persian).
  • · Lal Bahadur, D., R. Gupta, and B. Mishra. 2010. Effect of time of radiation on three local varieties of spearmint (Mentha spicata) under Haryana state conditions. Indian Journal of Agronomy. 34(2): 29-34.