اثر تنش کم آبی بر صفات آگروفیزیولوژیکی ارقام ذرت (.Zea mays L) در شرایط خوی

نوع مقاله: علمی پژوهشی

نویسندگان

1 فرهیخته کارشناسی ارشد زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

2 استادیار مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی

3 دانشیارگروه اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

10.30495/jcep.2020.671642

چکیده

کاربرد آب برای تولید محصول و حذف آبیاری­های غیر‌ضروری، تولید اقتصادی ذرت را تحت تاثیر قرار می­دهد و به همین دلیل استفاده از رژیم‌های آبیاری مختلف و تعیین مناسب‌ترین دور آبیاری با حداقل تأثیر بر عملکرد، ضروری به نظر می‌رسد. به­منظور بررسی اثر دورهای مختلف آبیاری ‌بر عملکرد علوفه سه واریته ذرت، آزمایشی به مدت یک سال زراعی در شهرستان خوی انجام شد. این آزمایش به­صورت کرت‌های خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در چهار تکرار اجرا گردید. دور آبیاری در چهار سطح شامل دورهای آبیاری پس از60، 90، 120و150 میلی­متر تبخیر از تشتک تبخیر به­عنوان فاکتور اصلی و واریته در سه سطح شامل رقم­های ذرت دندان اسبی SC 704،  Maxima 524و  Jeta 600به­عنوان فاکتور فرعی در نظر گرفته شدند. در این آزمایش صفات ارتفاع بوته، وزن­های ساقه، برگ، بلال، عملکرد علوفه و سطح برگ بلال و گل آذین نر، محتوی نسبی آب برگ و کارآیی مصرف آب در مرحله شیری (R3) اندازه‌‌گیری گردیدند. نتایج نشان داد که با افزایش دور آبیاری صفات ارتفاع بوته، عملکرد علوفه، وزن بلال، وزن ساقه، وزن برگ، سطح برگ بلال و محتوی نسبی آب برگ متناسب با افزایش تنش کم آبی، کاهش یافتند. از بین سه واریته مورد آزمایش، رقمMaxima 524 به علت کوتاه­تر بودن دوره رشد، مصرف آب کمتر و داشتن عملکردی مشابه نسبت به دو رقم دیگر (در مرحله R3) به­عنوان رقم مناسب برای شرایط منطقه شناخته شـد. به­طورکلی، بر اساس نتـایج این تحقیق می­توان دور آبیاری پس از 90 میلی­متر تبخیر و کشت واریتهMaxima 524  را جهت صرفه­جویی در مصرف آب و داشتن عملکرد مطلوب برای زراعت ذرت در منطقه خوی مد نظر قرار داد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Effect of Drought Stress on Agrophysiological Traits of Corn (Zea mays L.) Cultivars in Khoy Condition

نویسندگان [English]

  • MirHamid Aboutalebi 1
  • Abdollah Hasanzadeh Ghorttapeh 2
  • Amir Fayaz Moghadam 3
1 MS.c. Graduated, Department of Agronomy, Faculty of Agriculture, Urmia University, Urmia, Iran
2 Horticulture Crop Science Research Department, West Azarbaijan Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, (AREEO),Urmia, Iran
3 Associate Professor, Department of Plant Breeding, Faculty of Agriculture, Urmia University, Urmia . Iran
چکیده [English]

Over use of water and unnecessary limitation irrigation water, both affects economic production of corn. Therefore, it is necessary to use different irrigation regimes in order to determine the most suitable irrigation interval with minimum effect on yield. To study the effect of different irrigation regimes on forage and grain yield of three varieties of maize, an experiment was carried out at the Research Center of Khoy, a province of west Azarbaijan, in 2008. The experiment was carried out with four replications in an form of split plot based on randomized complete block design. The main plot consisted of four levels of irrigation intervals (I1, I2, I3 and I4) of corn plots, irrigated after 60, 90, 120 and 150 (mm) evapotranspiration pan. Subplots consisted of three varieties of corn (SC704, Maxima524, Jeta600). In this experiment, different features of maize varieties were analyzed and measured at milk stage (R3) as forage. Results showed that by increasing irrigation cycle and as a result decreasing water using in four levels of irrigation, traits like forage yield, ear weight, plant height, stem and leaf weight, ear leaf area and relative water content have decrease in treatment according to decrease in water used. Among three the varieties under study, Maxima524 due to lower growing period as compared to the other two varieties, used low water volumes while yielded equal to the other two varieties. Overall, results showed that Maxima524 based on irrigation after 90 mm evaporation is found to be low water user against optimal performance.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Ear
  • Forage
  • Irrigation
  • rwc
  • WUE